| GRD Beul-aithris Craobhan Beithe |
| Beithe Tha a' chraobh seo ri faighinn air feadh Bhreatainn agus ann am mòran àiteachan san Roinn Eòrpa. Tha e coltach gur i a' chiad chraobh a nochd an dèidh Linn na Deighe agus 's dòcha gur e sin as coireach gun robh i na samhla air beatha ùr aig na draoidhean. A rèir sgrìobhadair Ròmanach a bha beò sa chiad linn AC b' ann san Fhraing a dh'fhàs a' chraobh seo an toiseach. Fàsaidh i gu math àrd ann an àiteachan fasgach ach ann an Alba chan eil i ro mhòr. 'S i craobh bhrèagha a th' innte le rùsg mìn, geal. Bha iomradh air a' chraoibh seo ann an iomadh sgeulachd; b' e slat beithe a bh' aig Brìghdeag (samhla Brìghde a bhitear a' dèanamh sna h-eileanan).
Bha na draoidhean a' meas na craoibhe seo naomh agus b' e a fiodh a bha a' dèanamh sguaban nam buidseach. Bha iad a' cur na craoibhe seo aig toiseach na bliadhna aca agus thàinig i, mar sin, gu bhith co-cheangailte ri breith is tòiseachadh ùr ach bha i cuideachd co-cheangailte ri spioradan an fho-shaoghail. B' e Samhain toiseach na bliadhna dhraoidheil. Ach bha i cuideachd co-cheangailte ri Bealltainn agus b' e fiodh beithe leis an robhar a' cumail teintean Bealltainn a' dol. Nan ceangaileadh tu rioban dearg timcheall air craoibh beithe chumadh seo an droch-shùil air falbh. Aig aon àm bha creathaill leanabain air an dèanamh à fiodh beithe gus am biodh iad air an dìon. Air Ghaidhealtachd na h-Alba aig aon àm bhathas a' toirt tòrr feum às a' chraoibh bheithe. Bhiodh na Gaidheil, o chionn fhada, a' cleachdadh an rùisg, no a' bhèilleig, airson solas choinneal agus bhiodh iad cuideachd a' sgrìobhadh air mus robh pàipear ann. 'S e fiodh a th' ann a loisgeas gu math ach a dh'aindeoin sin bithear ga chleachdadh airson casan innealan is bhruisean is uaireannan airson àirneis. Bhiodh cuid a' dèanamh ròpa dheth airson an tughadh a chumail air taighean. B' ann air teintean beithe a bha cuid den obair a tha co-cheangailte ri uisge-beatha ga dhèanamh, bha iad cuideachd a' smocadh hamaichean is chiopairean orra. Bidh daoine a' dèanamh fìon à sùgh na craoibhe seo agus tha am fìon sin ri fhaighinn ann an ionadan-fìona air feadh Alba. Ann an dùthchannan Lochlannach bitear a' dèanamh bhascaidean a-mach à beithe. Bhitear cuideachd a' goil sugh na beithe airson teàrr a dhèanamh aig aon àm. Tha e ga chur ann an leathair Ruiseanach agus ma thèid leabhraichean a nasgadh san leathair seo cha tig clòimh-liath orra seach gu bheil ola na beithe san leathair. Gheibhear dathan brèagha buidhe bho na duilleagan aice. Bha teatha le duilleagan beithe ga h-òl aig aon àm airson an t-siataig. 'S e deoch gu math taitneach a gheibhear bho shùgh na beithe agus tha daoine a' cumail a-mach gu bheil e math airson do dhubhagan. San là an-diugh thathar a' cur a' bheithe gu feum cuideachd; thòisich companaidh carthannais ris an canar 'Highland Birchwoods' ann an 1995. Bidh iad a' fàs balganan-buachrach sònraichte air logaichean beithe is gan reic ri taighean-bidhe spaideil. Thathas an dòchas gun leudaich seo gu bhith na ghnìomhachas croitearachd. 'S i a' chraobh seo suaicheantas nam Bochanan. Tha Loch a' Bhealaich Bheithe ann an Siorrachd Inbhir Nis air ainmeachadh air a' chraoibh bheithe. |
Nam
faiceadh tu beithe uaine nad bhruadar b' e droch shamhla a bh' ann
ach nam biodh beithe a' fàs còmhla ri drisean air
uaigh dithis leannan bha sin na shamhla nach robh iad dealaichte
sa bhàs.